Het eigen risico in de zorg: afschaffen of niet?

Binnen de zorgverzekering is het eigen risico al jaren een thema waar veel om te doen is. De bedoeling van het eigen risico is tweeledig. Enerzijds is het eigen risico bedoeld om de premies van zorgverzekeringen te drukken, zodat deze betaalbaar blijven. Aan de andere is het eigen risico bedoeld om bewustheid te creëren omtrent de kosten die zorg met zich meebrengt.

Ondanks de goede bedoelingen, lijkt er geen maatschappelijk draagvlak te zijn voor het eigen risico. Via diverse media komt de onvrede over het eigen risico bij zorgbehoevenden regelmatig tot uiting. Om dit specifieker in kaart te brengen deed het Zorgverzekering Informatie Centrum (Z.I.C.) onderzoek naar het beeld dat men heeft bij het eigen risico.

Vooral met het oog op de verkiezingen op 15 maart 2017, keek het Z.I.C. ook naar de standpunten van politieke partijen rondom het eigen risico, en of deze invloed hebben op het stemgedrag van Nederlanders. In totaal werden 1.325 Nederlanders ondervraagd.

Ruime meerderheid eist afschaffing eigen risico

Uit het onderzoek blijkt dat ruim 80% van de respondenten het eigen risico afgeschaft wil zien. Van deze groep zou een kleine 27% bovendien terug willen naar een no-claim systeem binnen de zorgverzekering.

11,7% van de respondenten wil het eigen risico behouden om de zorgkosten beheersbaar (lees: betaalbaar) te houden. Tot slot is er een kleine groep (7,9%) die niet weet of het eigen risico wel of niet behouden moet blijven.


Standpunt eigen risico belangrijke factor bij stemmen

Voor 57,3% van de respondenten is het eigen risico een belangrijke factor bij het stemmen. Daarnaast geeft ruim een kwart van de respondenten aan dat het eigen risico enigszins meespeelt in de stemkeuze (25,6%). Tot slot geeft 17,1% aan dat het eigen risico niet meespeelt in de keuze voor een politieke partij.


Actiefste stemmers tegen eigen risico

Mensen die het eigen risico willen afschaffen en terug willen naar een no-claim systeem, zijn stemmers die het meest actief zijn. Bij deze groep geeft 76% namelijk aan, 15 maart naar de stembus te gaan.

Mensen die het eigen risico willen afschaffen om de zorg betaalbaar te houden, geven voor 61% aan dat ze zullen stemmen. 65% van de sympathisanten van het eigen risico geven aan dat ze naar de stembus zullen gaan. Van de groep die niet weet wat te doen met het eigen risico, geeft 43% aan te gaan stemmen op de dag van de Tweede Kamerverkiezingen.


 

Politieke standpunten

Wat zijn de plannen van politieke partijen betreft de zorg en het eigen risico?

PartijZorgverzekeringswet: plannen Eigen RisicoZorguitgaven (x miljoen euro)
VVDblijft gelijk
-200
PvdAafschaffing+3.200
CDAforse verlaging+500
D66verhoging eigen bijdrage (10 euro)-600
GroenLinksafschaffing+4.700
PVVafschaffingonbekend
SPafschaffing, premie inkomensafhankelijk, mondzorg GGZ en fysiotherapie in basispakket+11.000
ChristenUnieforse verlaging, afschaffing kosten zorgprestaties apotheekonbekend
SGPverlaging+200
Partij voor de Dierenafschaffingonbekend
50PLUSafschaffingonbekend
DENKafschaffing, afschaffing kosten zorgprestaties apotheek+6.300
Piratenpartijafschaffingonbekend
VNL Voor Nederlandverlaging (50 euro)-1.600
Vrijzinnige Partijafschaffing, alternatieve zorg in basispakketonbekend
Artikel 1invoering Nationaal Zorgfondsonbekend
Forum voor Democratieverlaging onbekend